Osmanlı aile hukuku, kadınların ve çocukların hukuki statüsünü belirleyen velayet, vesayet ve hidâne gibi kurumlarla, klasik hukuk anlayışının ötesinde kapsamlı bir aile düzeni oluşturdu. Osmanlı’dan Modern Hukuka Aile Kurumu, Kadın ve Çocuk Üzerinden Bir Hukuki Okuma GİRİŞ: Aile Hukukunu Tarih Üzerinden Okumanın Gerekliliği Aile hukuku, yalnızca normatif düzenlemelerden ibaret bir alan değildir. Aile, toplumun en […]

Osmanlı Aile Hukukunda Kadın, Çocuk ve Velayet | Tarihsel İnceleme yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Osmanlı Devleti’nin hukuk tarihine bakıldığında, Tanzimat Dönemi yalnızca normatif metinlerin çoğaldığı bir reform süreci değil; aynı zamanda devletin kendisini yeniden tanımlama çabasının hukuki alana yansıdığı bir kırılma noktasıdır. Bu kırılmanın en somut görünümlerinden biri, klasik şer‘î yargı düzeninin yanında kurulan Nizamiye Mahkemeleri ve bu mahkemelerde gayrimüslim hâkimlerin görev alabilmesi meselesidir. Görünüşte teknik bir yargı reformu […]

Osmanlı’da Nizamiye Mahkemeleri ve Gayrimüslim Hâkimler: Eşitlik İdeali ile İmparatorluk Gerçeği Arasında Bir Yargı Deneyi yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Bu çalışma, Osmanlı Devleti’nin 19. yüzyılda yürürlüğe koyduğu ve yaklaşık altmış beş yıl boyunca uygulanan Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye’de, ispat hukukunun temel araçlarından biri olan şehadet (tanıklık) kurumunu incelemektedir. Mecelle’de deliller konusu esas olarak Kitâbü’l-Beyyinât ve’t-Tahlîf adlı kitapta düzenlenmiş; burada şehadet, tevatür, yemin ve yazılı belgeler ayrıntılı biçimde ele alınmıştır. Bunun yanında ikrar Kitâbü’l-İkrâr, mahkeme ilamları […]

Mecelle’de İspat Vasıtası Olarak Şehadet yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

📘 Ömer Can Baş ve Abdullah Özçelik tarafından kaleme alınan bu akademik çalışma, Osmanlı’nın son dönem hukuk literatüründe doğal hukuk ile pozitif hukuk ayrımının nasıl ele alındığını incelemektedir. ⚖️ Makale, özellikle Mehmet Servet’in Mukaddime-i İlm-i Hukuk adlı eseri merkezinde, doğal hukuk–pozitif hukuk ayrımının teorik temellerini, Osmanlı modernleşmesi bağlamında hukuk düşüncesine nasıl yansıdığını ortaya koymaktadır. 🔍 […]

Osmanlı Son Dönem Hukuk Literatüründe Doğal Hukuk-Pozitif Hukuk Ayrımı: Mehmet Servet’in Mukaddime-i İlm-i Hukuk Adlı Eseri yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Genç bir hukuk dalı olan ve gelişimini sürdüren iş hukukuna ilişkin Osmanlı hukukunda hükümler bulmak mümkündür. Bu hükümlerden bir kısmı da Mecelle içerisinde düzenlenmiştir. İş sözleşmesine ilişkin hükümler Mecelle’nin ikinci kitabı olan Kitabü’l-icârât içinde “icare-i ademi” başlığı altında bulunmaktadır. Diğer kitaplar içinde de iş sözleşmesi ile ilgili hükümler vardır. Mecelle’de iş sözleşmesinin tanımı, kapsamı, kurulması, […]

Mecelle’de İş Sözleşmesi yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Krikor Zohrab, kısa sürede İstanbul’un önde gelen avukatları arasında yer alır. Türkçe ve Ermenice’nin yanında, çok iyi bildiği Fransızca nedeniyle özellikle ticari uyuşmazlıklarda başarılı olur. Ancak, bir süre sonra Abdülhamit döneminin baskıcı rejiminin de etkisiyle, zor ve tehlikeli siyasi davaları da üstlendiği için Ceza Hukuku alanında ünlenir. Krikor Zohrab Kirikor Zohrab, kısa sürede İstanbul’un önde […]

Darülfünun Hukuk Mektebi’nin ceza hukuku hocası yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Kişinin kendini ve yakınlarını suçlayıcı beyanda bulunmaya ya da bu yönde delil göstermeye zorlanamaması “nemo tenetur” ilkesi olarak adlandırılmaktadır. Susma hakkı, bu ilkenin önemli bir unsuru olup adil yargılanma hakkının da temelidir. Susma hakkının  tanınmadığı bir düzende adil yargılanmadan da bahsedilemez. Ayrıca böyle bir düzende işkence ve kötü muamelenin engellenmesi de çok zordur. Bu nedenle, […]

Osmanlı Ceza Muhakemesi Hukukunda Şüpheli Ve Sanığın Susma Hakkı yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’de yayınlanan Anayasa hukukuyla doğrudan doğruya ilgili ilk kitap Hükümet-i Meşruta başlığını taşıyan sekiz sayfalık bir broşürdür. Gerçi o tarihe değin bu konuya ilişkin yayınlar vardır. Fakat bunlar dinsel bir karışım içinde daha çok örneklere ve öykülere dayanılarak ve genel olarak siyasal nitelikli yayımlardır ve tümü de birbirine benzer, padişahlara ”öğütler” sundukları için ”Nasihatname” olarak […]

İlk Osmanlı Anayasa Kitabı: Hükümet-i Meşruta yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.

Kanun-i Esasî’nin hazırlık çalışmaları sırasında üzerinde çok durulan tasarılardan biri, Midhat Paşa’nın Kanun-ı Cedid’idir. 57 maddelik Kanun-ı Cedid dokuz bölüme ayrılmıştır. Yapısı bakımından, Kanun-ı Cedid (Yeni Kanun), dengesiz bir meşrutiyet rejiminin taslağıdır. “Kuvve-i icraiye” ye (yürütme gücü’ne) sahip bir padişah karşısında yasama yetkisine tamamen sahip olmayan bir Meclis-i Mebusan ilişkilerini düzenler. Özelliği, tek meclisli oluşundadır. […]

Midhat Paşa’nın Anayasa Tasarısı: Kanun-i Cedid yazısı ilk önce Ankahukuk Sitesi üzerinde ortaya çıktı.