Exceptio doli
Hile def’i. Kötü niyetli talebe karşı ileri sürülen savunma.
Hile def’i. Kötü niyetli talebe karşı ileri sürülen savunma. Exceptio doli terimi, Roma hukukunun teknik kavram dilinde yalnız kelime karşılığıyla değil, bağlı olduğu kurumun işleyişiyle birlikte değerlendirilmelidir.
Roma özel hukukunda bu kavram, delictum düzeninin kişi veya malvarlığına yönelen haksız müdahalelere verdiği cevabı gösterir. Klasik hukukta yaptırım çoğu zaman yalnız zararın giderilmesiyle sınırlı değildir; mağdura tanınan dava, özel ceza, iade veya praetor koruması gibi sonuçlar doğurabilir.
Günümüz hukuk dili bakımından Exceptio doli, haksız fiil sorumluluğu, kusur, cebir, hile, kişilik hakkı veya tazminat tartışmalarını tarihsel kökleriyle okumaya yarar. Bu nedenle terim, Roma hukukunda ceza hukuku ile özel hukuk yaptırımı arasındaki geçişli alanı anlamak için önemlidir.
Exceptio doli, Roma hukukunda haksız fiil, özel ceza, tazminat veya praetor koruması bağlamında kullanılır. Kavram, hile def’i anlam alanıyla birlikte fiilin hukuki sonucunu ve başvurulabilecek davayı belirlemeye yardımcı olur.
Exceptio doli Latince hukuk dilinde yerleşmiş teknik bir terimdir. Sözlükte terimin klasik yazımı korunmuş; Türkçe açıklama ise Roma hukukundaki kurumla bağlantısı dikkate alınarak verilmiştir.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.
