Gabin
Gabin, bir sözleşmede taraflardan birinin diğer tarafın zayıf durumundan, düşüncesizliğinden veya deneyimsizliğinden yararlanarak edimler arasında açık ve aşırı dengesizlik oluşturmasıdır.
Gabin, bir sözleşmede taraflardan birinin diğer tarafın zayıf durumundan, düşüncesizliğinden veya deneyimsizliğinden yararlanarak edimler arasında açık ve aşırı dengesizlik oluşturmasıdır. Gabin yalnızca kötü pazarlık veya düşük bedel meselesi değildir; ekonomik dengesizlikle birlikte karşı tarafın korunmaya değer zayıf durumundan yararlanma unsuru aranır. Bu nedenle gabin, sözleşme özgürlüğünün dürüstlük ve adalet sınırlarıyla ilgilidir.
Gabin iddiası özellikle satış, taşınmaz devri, ödünç, temlik ve ekonomik baskı altında yapılan sözleşmelerde ileri sürülebilir. Mahkeme, edimler arasındaki oransızlığı, tarafların durumunu, işlem anındaki koşulları ve yararlanma unsurunu birlikte değerlendirir. Gabin tespit edilirse zarar gören taraf sözleşmeyle bağlı olmama veya dengenin düzeltilmesi gibi hukuki sonuçlara yönelebilir. Her değer farkı gabin oluşturmaz; farkın açık ve hakkaniyete aykırı ölçüde olması gerekir.
Gabin kelimesi Arapça غبن şeklinde yazılan ġabn kelimesinden gelir. Arapçada gabn “aldatma, eksik verme, alışverişte zarar ettirme, değerin altında işlem yapma” anlam alanına sahiptir. Osmanlı Türkçesinde gabn / gabin biçimleriyle kullanılan kelime, özellikle sözleşmelerde aşırı yararlanma ve edimler arasındaki adaletsiz dengesizlik anlamında hukuk diline yerleşmiştir. Modern Türkçede gabin, aşırı yararlanma kavramıyla yakın anlamlıdır.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.
