Hukuk Ansiklopedisi

Vasi, velâyet altında bulunmayan küçüklerin veya mahkeme kararıyla kısıtlanan ergin kişilerin korunması amacıyla atanan, onların kişisel işlerinde yardımcı olan, hukukî işlemlerinde temsil eden ve özellikle malvarlıklarını özenle yöneten…

Vesayet makamı, kamu vesayetinin yürütülmesinde görevli olan ve kanun gereği sulh hukuk mahkemesi sıfatıyla hareket eden vesayet dairesidir.

Vesayet denetimi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişisel ve malvarlığına ilişkin menfaatlerinin korunması amacıyla, vasi veya kayyımın işlemlerinin mahkeme gözetimi, izin sistemi, rapor-hesap incelemesi ve şikâyet-itiraz mekan…

Pay sahipleri sözleşmesi, bir şirketin pay sahiplerinin tamamı veya bir kısmı arasında; pay sahiplerinin şirketle ilgili haklarını (özellikle oy hakkı, yönetim organlarının oluşumu, pay devri, finansman, kâr dağıtımı, çıkış mekanizmaları…

Aile şirketi, kanunda ayrı bir şirket türü olarak düzenlenmemiş olmakla birlikte; şirketin sermaye/payı (mülkiyeti) ve/veya yönetim ve karar mekanizmaları üzerinde aynı aileye mensup kişilerce belirleyici etkide bulunulan, şirketin strat…

Aile hukuku, bireylerin “aile” olgusuna dâhil oldukları statü ve ilişkileri düzenleyen; bu ilişkilerin kurulması, devamı, korunması ve sona ermesi aşamalarında ortaya çıkan hak, yetki ve yükümlülükleri belirleyen med…

Adlî müzaharet, Türk hukuk dilinde (özellikle eski metin ve uygulamalarda) adli yardımı ifade eden bir terimdir.

Adlî kaza, en genel anlamıyla, adlî yargı kolu içinde yürütülen yargılama faaliyetini ve bu faaliyeti yerine getiren mahkemeler düzenini ifade eden, ağırlıkla klasik/öğretisel terminolojiye ait bir terimdir.

Adi şirket (Türk Borçlar Kanunu terminolojisiyle adi ortaklık), iki veya daha fazla kişinin emeklerini ve/veya mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmesel kişi birliğidir.

Adi kira; kiraya verenin bir malın (taşınır, taşınmaz veya bir hakkın) kullanımını (Türk Borçlar Kanunu’nun 299.

Açık artırma, önceden ilan edilen yer, zaman ve koşullar çerçevesinde, ilgililerin birbirleriyle rekabet ederek artan bedeller üzerinden teklif sundukları ve kural olarak en yüksek teklifi verenin satış konusunu kazandığı …

Aciz vesikası, icra takibinin yahut iflâs tasfiyesinin sonunda, borçlunun haczi mümkün malvarlığının borcun tamamını ödemeye elvermediğini ve bu nedenle alacağın bir bölümünün tahsil edilemeden kaldığını gösteren resmî nitelikte bir belg…

Zincirleme suç, failin tek bir suç işleme kararı doğrultusunda, aynı suçu birden fazla kez işlemesi nedeniyle birden fazla fiil ortaya çıkmasına rağmen, kanunun bu fiilleri “içtima” kapsamında değerlendirerek tek ceza verilmesini; ancak …

Ceza zamanaşımı, bir suçtan dolayı verilmiş kesinleşmiş mahkûmiyet hükmünün içerdiği cezanın, kanunda öngörülen süre içinde infaz edilmemesi (ya da infazın kesintiye uğramasından sonra kalan kısmın süresi içinde yerine getirilememesi) ne…

Dava zamanaşımı, bir suç nedeniyle kamu davasının açılabilmesi veya açılmış kamu davasının devam ettirilebilmesi için kanunun öngördüğü süre içinde hareket edilmemesi hâlinde, sürenin dolmasıyla birlikte kamu davasının düşmesi sonucunu d…

Pacta sunt servanda, Latince bir özdeyiş olup hukuk dilinde en yaygın karşılığıyla “sözleşmelere uyulmalıdır / akitler yerine getirilmelidir” anlamına gelir.

Ahde vefa, en genel ifadeyle “kurulan sözleşmeye bağlı kalma” ve sözleşmeden doğan borçları kararlaştırıldığı şekilde ifa etme yükümlülüğünü anlatan temel borçlar hukuku ilkesidir.

Adlî sicil, bireyler hakkında kesinleşmiş ceza mahkûmiyetleri ve bazı güvenlik tedbirlerine dair bilgilerin devlet tarafından merkezi bir sistemde toplanıp saklandığı, gerektiğinde yetkili kişi ve kurumlara belirli kurallarla verilen res…

Acente, bir tacire (müvekkile) bağlı çalışan (işçi/ satış elemanı/ ticari vekil) olmaksızın; bir acentelik sözleşmesine dayanarak belirli bir yer veya bölge içinde ve süreklilik arz edecek biçimde, tacirin ticari işletmesini ilgilendiren…

Aile konutu, eşlerin evlilik birliği içinde ortak yaşamlarını fiilen sürdürdükleri, günlük hayat ilişkilerini yoğunlaştırdıkları ve aile bütünlüğünün barınma eksenini oluşturan konuttur.

Af, ceza hukuku alanında devletin cezalandırma yetkisine ilişkin sonuçları tamamen ya da kısmen ortadan kaldıran, bu yönüyle doğrudan doğruya kamu hukuku karakteri taşıyan bir kurumdur.

Adil yargılanma hakkı, bir kişinin tarafı olduğu hukuki uyuşmazlığın yahut kendisine yöneltilen bir suç isnadının, bağımsız, tarafsız ve kanunen yetkili bir yargı mercii önünde; tarafların iddia, savunma ve delillerini etkili biçimde ort…

Adalet, hukuk düşüncesinin en köklü ve en belirleyici kavramlarından biridir.