Kişisel Verilerin Korunması Hukuku ve Yapay Zeka (YZ) Kesişimi: İstanbul Barosu Etkinliğinden Kritik Başlıklar

İstanbul Barosu tarafından düzenlenen ve güncel hukuki gelişmeler ışığında Kişisel Verilerin Korunması Hukuku’nun (KVKK) ele alındığı bir panelin video kaydı.

Etkinliğin temel odak noktası, KVKK’nın mevcut durumu ve özellikle hızla gelişen Yapay Zeka teknolojileri ile olan ilişkisi.

1. Kişisel Verilerin Korunması Hukuku’na Giriş

• Hukuki Temeller: Kişisel verilerin korunması, 2010 yılında Anayasa’nın 20. maddesine eklenen hükümle birlikte yasal korumalar altına alınmıştır.

• Gelişen Alan: Türkiye’de henüz tam olarak gelişmemiş ancak gelişmeye çok açık olan bu alanın, hem yurttaş hakları hem de avukatlar için mesleki sorunlar açısından büyük önem taşıdığı vurgulanmıştır.

2. Yapay Zeka ve Veri Gizliliği İlişkisi

• Güven Endişesi: Hızlı teknolojik dönüşümün getirdiği sorunlar incelenirken, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) bir raporuna atıf yapılmıştır. Rapora göre, yapay zekanın kullanılmamasının temel nedenleri arasında veri koruma ve gizlilik endişeleri ön plandadır.

• Güvenilir Yapay Zeka Kavramı: Konuşmacılar, KVKK veya GDPR gibi regülasyonların Yapay Zeka’nın düşmanı olmadığını belirtmiştir. Aksine, güvenilir yapay zeka sistemlerini ortaya koymak için bu tür yasal güvencelere ihtiyaç duyulmaktadır. Güvenilir Yapay Zeka, hukuki yükümlülüklerin etik ilkelere bağlandığı daha geniş bir konsept olarak tanımlanmıştır.

• Sorumluluk Zinciri: Yapay zeka uygulamalarında, veri sorumlusu ve veri işleyen rollerine benzer şekilde, sağlayıcı (provider) ve dağıtıcı (deployer) gibi rollerin hukuki sorumlulukları tartışılmıştır. Özellikle YZ modellerinin eğitim süreci, sorumlulukların belirlenmesinde kritik bir faktördür.

3. Yapay Zeka ve Unutulma Hakkı Tartışması

• Uygulanabilirlik Sorunu: Panelde, kişinin unutulma hakkının, Yapay Zeka eğitim setlerinde kullanılan veriler açısından nasıl ele alınacağı sorusu sorulmuştur.

• Temel Sorun Hukuka Aykırılık: Uzmanlar, unutulmak istenen bir bilginin YZ eğitim setinde kullanılması durumunda, odaklanılması gereken noktanın unutulma hakkından ziyade, verinin anonimleştirilmemesi/kimliksizleştirilmemesi nedeniyle oluşan hukuka aykırılık olduğu görüşünde birleşmiştir. Veri setinin gerekli güvenceler sağlanmadan tutulmasının zaten en baştan hukuka aykırı bir işleme olacağı vurgulanmıştır.