Âmir
Âmir, emir verme yetkisi bulunan, hiyerarşik olarak ast konumundaki kişilere talimat verebilen makam veya kişidir.
Âmir, emir verme yetkisi bulunan, hiyerarşik olarak ast konumundaki kişilere talimat verebilen makam veya kişidir. Hukuk dilinde özellikle kamu görevlileri, idari teşkilat, disiplin hukuku ve görev ilişkileri bakımından önem taşır.
Âmirlik ilişkisi yalnız fiili üstünlük değil, hukuken tanınmış yetki ve sorumluluk ilişkisini ifade eder. Bu nedenle bir kişinin âmir sayılması, talimat verme yetkisinin kaynağı ve sınırıyla birlikte değerlendirilir.
Âmir kavramı idare hukukunda emir-komuta zinciri, hiyerarşik denetim, disiplin sorumluluğu ve kamu görevlisinin görev borçları bakımından kullanılır. Âmirin emri kural olarak görev ilişkisi içinde bağlayıcı olabilir; ancak hukuka aykırı emir, konusu suç oluşturan emir veya yetki sınırını aşan talimat ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle âmir kavramı hem yetki hem de sorumluluk doğuran bir idari konumu ifade eder.
Âmir kelimesi Arapça آمر biçiminden gelir. Kökü أمر / emr olup “emretmek, buyurmak, iş, buyruk” anlamlarını taşır. آمر / âmir, bu kökten türeyen ism-i faildir ve “emreden, buyruk veren” anlamına gelir. Osmanlı Türkçesinde آمر yazımıyla kullanılan kelime, modern Türkçede özellikle idari ve askerî hiyerarşi dilinde yerleşmiştir.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.
