Âmil
Âmil, bir sonucun meydana gelmesinde etkili olan sebep, etken veya işleyici unsur anlamına gelir.
Âmil, bir sonucun meydana gelmesinde etkili olan sebep, etken veya işleyici unsur anlamına gelir. Eski hukuk ve idare dilinde kelime, bazı bağlamlarda görevli, memur veya tahsil işlemini yürüten kişi anlamında da kullanılmıştır.
Hukuki değerlendirmede âmil kelimesi, bir olayın doğumuna katkıda bulunan faktörü anlatmak için kullanılabilir. Bu yönüyle sebep, etken, unsur ve müessir kavramlarıyla yakın anlam alanına sahiptir.
Âmil, modern kanun dilinde yaygın bir teknik terim değildir; ancak eski hukuk metinlerinde ve klasik idari dilde karşımıza çıkar. Sorumluluk hukukunda bir zararın meydana gelmesine hangi etkenlerin katkıda bulunduğu tartışılırken “âmil” kelimesi sebep veya faktör anlamında kullanılabilir. İdare tarihi ve maliye metinlerinde ise kelime, belirli bir işi yürüten görevli anlamı taşıyabilir.
Âmil kelimesi Arapça عامل biçiminden gelir. Kökü عمل / amel olup “iş yapmak, eylemde bulunmak, çalışmak” anlamlarını taşır. عامل / âmil, bu kökten türeyen ism-i faildir ve “iş yapan, etkide bulunan, görevli olan” anlamına gelir. Osmanlı Türkçesinde عامل yazımıyla kullanılan kelime, hem etken sebep hem de görevli kişi anlamlarında yerleşmiştir.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.
