İspat
İspat, bir vakıanın veya iddianın yargılama makamı önünde kabul edilebilir delillerle ortaya konulmasıdır.
İspat, bir vakıanın veya iddianın yargılama makamı önünde kabul edilebilir delillerle ortaya konulmasıdır. Hukukta yalnız haklı olmak yeterli değildir; hakkın dayandığı olguların usulüne uygun biçimde ispatlanması gerekir. İspat, uyuşmazlığın maddi gerçek veya hukuki kanaat bakımından çözümlenmesini sağlayan temel süreçtir.
İspat yükü, hangi tarafın hangi vakıayı kanıtlamak zorunda olduğunu belirler. Senet, tanık, bilirkişi, keşif, ikrar, yemin, karine ve elektronik kayıtlar ispat araçları arasında yer alabilir. Ceza yargılamasında ispat, suçun işlendiği ve sanığın fiili gerçekleştirdiği konusunda mahkemenin kanaatine yönelir; özel hukukta ise tarafların iddia ve savunmalarının dayandığı vakıalar bakımından önem taşır. Hukuka aykırı delil, kesin delil ve takdiri delil ayrımları ispat hukukunun temel başlıklarındandır.
İspat kelimesi Arapça إثبات şeklinde yazılır. S-b-t kökü sabit kılmak, sağlamlaştırmak ve varlığını ortaya koymak anlam alanına sahiptir. Aynı kökten gelen sabit (ثابت) kelimesi de yerleşmiş ve değişmez olanı ifade eder. Osmanlıca hukuk dilinde isbat / ispat (اثبات), bir iddianın delille doğrulanması anlamında kullanılmıştır. Modern Türk hukukunda ispat, delillendirme ve kanıtlama sürecinin teknik adıdır.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.
