Kısa Elden Teslim
Kısa elden teslim, taşınır bir eşyayı hâlihazırda elinde bulunduran kişinin, eşya fiziksel olarak yeniden teslim edilmeksizin tarafların anlaşmasıyla asli veya malik sıfatıyla zilyet hâline gelmesidir.
1040 puan?Katılım puanıKatılım puanı; yayınlanan içerikler, onaylı yorum/katkılar, oylar, tepkiler, kaydetme, takip ve paylaşım gibi gerçek topluluk hareketlerinden oluşur. Ayrıntı için Hesap Ayarları veya Katılım Puanı kartındaki açıklamaya bakın.
Ankahukuk Sitesi1040 puan?Katılım puanıKatılım puanı; yayınlanan içerikler, onaylı yorum/katkılar, oylar, tepkiler, kaydetme, takip ve paylaşım gibi gerçek topluluk hareketlerinden oluşur. Ayrıntı için Hesap Ayarları veya Katılım Puanı kartındaki açıklamaya bakın.Avukat
Kısa elden teslim, taşınır bir eşyayı hâlihazırda elinde bulunduran kişinin, eşya fiziksel olarak yeniden teslim edilmeksizin tarafların anlaşmasıyla asli veya malik sıfatıyla zilyet hâline gelmesidir. Devralan zaten eşya üzerinde doğrudan fiilî hâkimiyete sahip olduğundan, gereksiz bir geri verme ve yeniden teslim işlemi yapılmaz.
Türk Medeni Kanunu’nun zilyetliğin devrine ilişkin hükümleri içinde kabul edilen bu teslim biçimi, teslimin ekonomik ve hukuki işlevini fiilî yer değiştirme olmadan gerçekleştirir. Latin hukuk terminolojisinde traditio brevi manu olarak adlandırılır.
Kapsamı ve Uygulamadaki Ayrımlar
Kiracı B’nin kullandığı taşınır eşyayı malik A’dan satın alması klasik örnektir. B, eşyanın kiracı sıfatıyla doğrudan zilyedidir. Satış ve mülkiyetin devri anlaşmasıyla B’nin fer’î zilyetliği asli zilyetliğe dönüşür; eşyanın önce A’ya geri verilmesine, ardından B’ye yeniden teslim edilmesine gerek kalmaz.
Kısa elden teslimin gerçekleşmesi için devralanın eşya üzerinde önceden mevcut doğrudan zilyetliği, tarafların mülkiyeti veya zilyetlik sıfatını devretme iradesi ve devredenin tasarruf yetkisi bulunmalıdır. Yalnızca satış sözleşmesinin kurulması, taşınır mülkiyetini her durumda kendiliğinden geçirmez; ayni hak devrine ilişkin iradenin de belirlenebilir olması gerekir.
Kurum, hükmen teslimden farklıdır. Hükmen teslimde eşyanın doğrudan zilyedi olan devreden, mülkiyeti devrettikten sonra eşyanın fiilî hâkimiyetini kira, saklama veya benzeri özel bir hukuki ilişkiye dayanarak sürdürür. Kısa elden teslimde ise fiilî hâkimiyet baştan beri devralandadır. Zilyetliğin havalesinde eşya taraflardan birinin değil, üçüncü kişinin doğrudan zilyetliğindedir.
Kısa elden teslim, aleniyet işlevi zayıf bir devir biçimi olduğundan üçüncü kişilerin iyiniyetli kazanımları ve devredenin tasarruf yetkisi ayrıca incelenir. Eşyanın niteliği gereği özel sicil veya şekil şartına tabi olması hâlinde yalnızca kısa elden teslim yeterli olmayabilir.
(bknz: Zilyetlik, Hükmen Teslim, Zilyetliğin Havalesi, Fer’î Zilyetlik, Taşınır Mülkiyeti)
Kaynakça
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 977-979.
- M. Kemal Oğuzman, Özer Seliçi, Saibe Oktay-Özdemir, Eşya Hukuku, Filiz Kitabevi.
- A. Lâle Sirmen, Eşya Hukuku, Yetkin Yayınları.
- Jale G. Akipek, Turgut Akıntürk, Derya Ateş, Eşya Hukuku, Beta Yayınları.
Kiracı B’nin kullandığı taşınır eşyayı malik A’dan satın alması klasik örnektir. B, eşyanın kiracı sıfatıyla doğrudan zilyedidir. Satış ve mülkiyetin devri anlaşmasıyla B’nin fer’î zilyetliği asli zilyetliğe dönüşür; eşyanın önce A’ya geri verilmesine, ardından B’ye yeniden teslim edilmesine gerek kalmaz. Kısa elden teslimin gerçekleşmesi için devralanın eşya üzerinde önceden mevcut doğrudan zilyetliği, tarafların mülkiyeti veya zilyetlik sıfatını devretme iradesi ve devredenin tasarruf yetkisi bulunmalıdır. Yalnızca satış sözleşmesinin kurulması, taşınır mülkiyetini her durumda kendiliğinden geçirmez; ayni hak devrine ilişkin iradenin de belirlenebilir olması gerekir.
Terim, fiziksel teslim yolunun “kısaltılmasını” anlatan Türkçe bir ifadedir. Teslim , Arapça teslīm kökenli olup verme, devretme anlamına gelir. Roma hukukundaki brevi manu ifadesi “kısa el yoluyla” anlamındadır ve modern eşya hukuku terminolojisine kaynaklık etmiştir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 977-979.; M. Kemal Oğuzman, Özer Seliçi, Saibe Oktay-Özdemir, Eşya Hukuku , Filiz Kitabevi.
Bu terimle birlikte bakılabilecek başlıklar
İlgili ve tamamlayıcı başlıklar.